Goi mendiko paisaia arrokatsu, malkar eta ikusgarria da. Bizirik irauteko borrokaren adibiderik zirraragarriena da. Tximistek, elurrak eta haize zakarrek habitat babesgabea eratzen dute. Zuhaitzak bihurrituta daude, eta animaliak horretara moldatu dira.
Beherago Belagua ibarraren edertasun paregabea egonik, Larrara joatea ezinbestekoa da.
Larra-Belagoa

Nafarroako ipar ekialdeko muturrean dago Larrako ekosistema alpinoa, eta eremu berezia da, bai geomorfologiaren bai ekologiaren aldetik. Nafarroako gailurrik garaienak daude han, eta 120 kilometro koadroko azalera du. Europako karst eremu handienetakoa da, hango leizeen eta barrunbeen sakoneragatik (1.340 metro sakon San Martinen).



• Tokirik garaiena: Hiru Erregeen mahaia (2442 m).
• Tokirik sakonena: Kontiendako (240 m sakon) eta San Martingo leizeak; azken horrek munduko sakontasun errekorra izan zuen hainbat urtetan: 1.340 m.




Kretazeoko kareharriek osatzen dute mendigunea; tolesturak eta failak ditu, eta urak eta izotzak apurtu eta zizelkatu dute. Ondorioz, paisaia bihurria da, milioika urtean modelatua, hainbat klima ziklotan zehar (subtropikala, glaziarra...).





Prezipitazio ugariek —elurra askotan— urtean 1.500 l/m2 gainditzen dute. Ura harri pitzatuan sartzen da, eta lurpeko zuloak egiten ditu, harria disolbatuz, Santa Graziko ibarrera, iparraldean, iritsi arte.

Azalean, landaretzari dagokionez, basoa bakana da. Haizeak bihurritu dituen mendi pinuak daude, eta pagoak eta otsalizarrak. Soropil motzak han hemenkako soilguneak betetzen ditu. Kontrastea dago iparraldeko isurialdean dauden trokarte belartsuen eta gailur gorrien (Pirinioetako gailur errenkadaren jarraipen gisa altxaturik) artean. Oso landare eta animalia bereziek baino ezin dute bizirik iraun hain baldintza gogorrak dituen ingurunean. Lore alpino arraroak, urtxintxak, muxarrak, sarrioak eta hegazti kopuru handi bat dira toki babesgabe horretan bizi direnak.

atxatxuri digital